AppChuan.comApp Chuẩn
Học tập và ngoại ngữ

App đọc sách điện tử: chọn theo định dạng, ghi chú, đồng bộ và thói quen đọc của bạn

Chọn app đọc sách điện tử: hiểu định dạng EPUB, PDF, sách có khoá bản quyền, tiêu chí ghi chú và đồng bộ, đọc ngoại ngữ có tra từ, chăm mắt và nguồn sách hợp pháp.

Hammock strung on a balcony in Vinh Long, man lying back reading on a slim e-reader held above his chest, page area plain and pale, green garden behind, late afternoon

App đọc sách điện tử phù hợp phụ thuộc trước hết vào định dạng sách bạn có và nơi bạn lấy sách, sau đó mới tới giao diện hay tính năng. Một ứng dụng đẹp mà không mở được sách bạn đã mua, hoặc mở PDF mà phải phóng to kéo ngang từng dòng trên điện thoại, sẽ bị bỏ sau vài ngày.

Bài này giải thích các định dạng sách điện tử thường gặp, tiêu chí chọn ứng dụng đọc theo việc bạn làm với sách: đọc giải trí, đọc học tập có ghi chú, đọc ngoại ngữ có tra từ. Kèm theo là chuyện đồng bộ, xuất ghi chú, chăm mắt khi đọc lâu, và nguồn sách hợp pháp, vì đó là những chỗ người đọc hay vấp nhất.

Hiểu định dạng trước khi chọn ứng dụng

Cùng một cuốn sách có thể tồn tại ở nhiều định dạng, và mỗi định dạng hợp với một kiểu ứng dụng, một kiểu màn hình. Bảng dưới tóm tắt những định dạng phổ biến.

Định dạngĐặc điểmHợp với
EPUBChữ tự dàn lại theo cỡ màn hình, chỉnh được cỡ chữ, phông, khoảng cách dòngĐọc trên điện thoại, sách chữ là chính như văn học, sách phổ thông
PDFGiữ nguyên bố cục trang như bản in, chữ không tự dàn lạiGiáo trình, tài liệu có bảng biểu, công thức; đọc trên máy tính bảng hay màn hình lớn
Sách gắn với một nền tảngĐịnh dạng riêng, thường có khoá bản quyền, chỉ đọc được trong ứng dụng hay thiết bị của nền tảng đóNgười đã mua sách trong hệ sinh thái đó
Truyện tranh, sách ảnhMỗi trang là một ảnh, dung lượng lớnỨng dụng có chế độ xem từng khung, màn hình lớn
Sách nóiÂm thanh, có khi kèm văn bản đồng bộNghe khi di chuyển, luyện nghe ngoại ngữ

Điểm cần nhớ là khoá bản quyền. Sách mua trên một nền tảng có khoá thường chỉ đọc được bằng ứng dụng của nền tảng đó, không chuyển sang ứng dụng khác được. Khi chọn nơi mua sách, bạn cũng đang chọn ứng dụng đọc cho nhiều năm, nên cân nhắc trước khi mua nhiều.

Với PDF, nếu bạn hay đọc trên điện thoại, xem ứng dụng có chế độ dàn lại chữ hay không. Chế độ này không phải lúc nào cũng hoạt động tốt với tài liệu có bảng và hình, nên thử trên chính tài liệu bạn hay đọc.

Tiêu chí theo việc bạn làm với sách

Đọc giải trí. Ưu tiên chỉnh chữ dễ chịu, chế độ nền tối hoặc nền giấy ngà, lật trang mượt, nhớ vị trí đang đọc, tổ chức kệ sách gọn. Ghi chú không quan trọng bằng cảm giác đọc liền mạch.

Đọc học tập. Cần đánh dấu nhiều màu, ghi chú bên lề, xem lại toàn bộ đánh dấu của một cuốn, tìm kiếm trong sách, và quan trọng nhất là xuất được ghi chú ra ngoài để đưa vào sổ học tập. Với PDF giáo trình, xem có viết tay bằng bút cảm ứng không nếu bạn dùng máy tính bảng.

Đọc ngoại ngữ. Cần tra từ ngay khi chạm vào chữ, có từ điển đơn ngữ và song ngữ tải về được, lưu từ đã tra thành danh sách, lý tưởng là xuất sang ứng dụng thẻ ghi nhớ. Một số ứng dụng cho cài thêm từ điển; kiểm phiên bản hiện hành có hỗ trợ cặp ngôn ngữ bạn cần không.

Đọc tài liệu công việc. Cần mở được nhiều định dạng, chú thích lên PDF, đồng bộ an toàn. Với tài liệu nội bộ, cân nhắc ứng dụng có lưu trên đám mây của bên thứ ba hay không, và không đưa tài liệu mật lên dịch vụ cá nhân.

Đồng bộ và xuất ghi chú: phần ít ai kiểm lúc đầu

Người đọc trên nhiều thiết bị, sáng đọc điện thoại trên xe buýt, tối đọc máy tính bảng, cần ứng dụng nhớ trang và ghi chú giữa các máy. Đồng bộ thường dựa vào tài khoản và lưu trữ đám mây của nhà phát triển hoặc của dịch vụ lưu trữ bạn chọn. Vài điều đáng kiểm: sách tự thêm vào có được đồng bộ không hay chỉ sách mua trong nền tảng, đồng bộ có cần trả phí không, và khi mất mạng thì ghi chú có bị ghi đè lẫn nhau không.

Xuất ghi chú là tiêu chí bị bỏ qua nhiều nhất. Sau một năm đọc, bạn có thể có hàng trăm đoạn đánh dấu và ghi chú; đó là phần giá trị nhất của việc đọc học tập. Nếu ứng dụng chỉ cho xem ghi chú bên trong nó, khi đổi ứng dụng hay ngừng dùng dịch vụ, toàn bộ phần đó ở lại. Thử xuất ghi chú của một cuốn ngay tuần đầu, xem ra được tệp gì, đọc được ở đâu.

Một thói quen tốt là định kỳ chép những ghi chú quan trọng sang ứng dụng ghi chú bạn dùng hằng ngày, gom theo chủ đề thay vì theo từng cuốn. Như vậy ý tưởng từ nhiều cuốn sách gặp nhau, và bạn không phụ thuộc vào một ứng dụng đọc duy nhất.

Đọc lâu trên màn hình mà đỡ mỏi mắt

Đọc sách điện tử thường kéo dài hơn lướt mạng, nên thói quen đọc ảnh hưởng nhiều đến cảm giác mỏi mắt. Vài điều chỉnh đơn giản; nếu mắt khó chịu kéo dài, bạn đi khám mắt, ứng dụng không thay được bác sĩ:

  • Tăng cỡ chữ và khoảng cách dòng tới mức đọc không phải nheo mắt; đó là lợi thế lớn nhất của sách điện tử so với sách in.
  • Chọn nền ngà hoặc nền tối tuỳ ánh sáng xung quanh, giảm độ sáng màn hình khi đọc trong phòng tối.
  • Thỉnh thoảng nhìn ra xa vài giây để mắt nghỉ, nhất là khi đọc liền một mạch lâu.
  • Giữ khoảng cách đọc thoải mái, đừng để màn hình quá sát mặt khi nằm đọc.
  • Với người đọc nhiều mỗi ngày, máy đọc sách dùng màn hình mực điện tử là một lựa chọn khác điện thoại; đặc điểm cụ thể từng dòng máy bạn xem ở nơi bán chính thức.
  • Tắt thông báo trong lúc đọc, hoặc bật chế độ tập trung, để mắt và đầu không bị kéo khỏi trang sách liên tục.

Nhiều ứng dụng có thêm chế độ đọc cuộn liên tục thay cho lật trang, hoặc tự cuộn. Không có cách nào đúng cho mọi người; bạn thử cả hai trong vài ngày rồi giữ cách đọc mình đọc được lâu hơn.

Nguồn sách hợp pháp và rủi ro của tệp sách trôi nổi

Có nhiều nguồn sách điện tử hợp pháp: nhà sách và nền tảng bán sách điện tử, ứng dụng của nhà xuất bản, thư viện số của trường học hay thư viện công cộng cho mượn sách, và kho sách đã hết thời hạn bảo hộ bản quyền được số hoá công khai. Với người học ngoại ngữ, kho sách văn học kinh điển ở phạm vi công cộng là nguồn đọc rất phong phú.

Tệp sách tải từ trang không rõ nguồn hay nhóm chia sẻ trên mạng xã hội vừa vi phạm quyền tác giả, vừa có rủi ro kỹ thuật. Có tệp giả dạng sách nhưng thực chất là tệp chạy được, hoặc dẫn tới trang đòi cài thêm ứng dụng lạ. Ứng dụng đọc sách chỉ nên mở tệp sách thật, và bạn không cài ứng dụng ngoài cửa hàng chính thức chỉ để đọc một cuốn sách.

Nếu bạn là sinh viên, hỏi thư viện trường về tài khoản đọc sách điện tử và cơ sở dữ liệu tài liệu. Nhiều thư viện có kho giáo trình, sách tham khảo điện tử mà sinh viên ít biết đến. Đó vừa là nguồn hợp pháp, vừa thường đi kèm ứng dụng hay trang đọc có ghi chú phù hợp cho học tập.

Thử một ứng dụng đọc trong một tuần

Trước khi chuyển cả thư viện sách sang một ứng dụng mới, bạn chạy thử một tuần với vài bước sau.

  1. Chọn ba tệp tiêu biểu bạn hay đọc: một EPUB, một PDF giáo trình có bảng, một sách ngoại ngữ.
  2. Mở cả ba, chỉnh chữ, nền, cách lật trang cho vừa mắt, xem tệp nào hiển thị kém.
  3. Đọc mỗi tối khoảng hai mươi phút, đánh dấu và ghi chú như bình thường.
  4. Ở sách ngoại ngữ, tra ít nhất mười từ, xem có lưu được thành danh sách không.
  5. Đọc tiếp trên thiết bị thứ hai nếu có, kiểm đồng bộ vị trí và ghi chú.
  6. Cuối tuần, xuất ghi chú của một cuốn ra ngoài và mở thử bằng ứng dụng khác.
  7. Quyết định giữ hay đổi dựa trên những gì đã làm được, không dựa trên số tính năng quảng cáo.

Nếu ứng dụng có bản trả phí, phần lớn chỉ cần trả khi bản miễn phí thiếu đúng tính năng bạn dùng hằng ngày, chẳng hạn xuất ghi chú hay đồng bộ. Giá và điều kiện từng gói thay đổi, bạn đọc trang ứng dụng hiện hành.

Biến đọc sách điện tử thành thói quen

Lợi thế của sách điện tử là luôn có sẵn trong túi. Mặt trái là nó nằm cạnh mạng xã hội, trò chơi và tin nhắn trên cùng một thiết bị. Muốn đọc thành thói quen, đặt ứng dụng đọc ở vị trí dễ thấy trên màn hình chính, còn ứng dụng gây xao nhãng thì dời sang trang sau.

Một thói quen nhỏ khác là luôn biết cuốn tiếp theo sẽ đọc. Khi còn vài chương cuối, chọn sẵn cuốn sau và tải về máy. Khoảng trống giữa hai cuốn sách là lúc thói quen đọc dễ đứt nhất, vì không có gì sẵn để mở.

Đặt mục tiêu theo thời gian, ví dụ mười lăm phút mỗi tối, thường bền hơn mục tiêu theo số sách. Nhiều ứng dụng có thống kê thời gian đọc; dùng nó để tự theo dõi, không để chạy đua. Một cuốn sách đọc chậm có ghi chú thường để lại nhiều hơn ba cuốn đọc vội cho đủ chỉ tiêu.

Khi đọc ngoại ngữ, chấp nhận không hiểu hết từng chữ. Tra những từ chặn ý chính, để những từ khác trôi qua; nếu một từ xuất hiện lần thứ ba, lúc đó mới tra. Cách đọc này giữ được mạch truyện và niềm vui đọc, thứ quyết định bạn có quay lại cuốn sách vào tối mai hay không.

Câu hỏi thường gặp

Nên đọc sách điện tử trên điện thoại hay máy đọc sách?

Điện thoại tiện vì luôn mang theo và đọc được nhiều định dạng. Máy đọc sách dùng mực điện tử hợp cho người đọc lâu mỗi ngày và muốn tách khỏi thông báo. Nếu mới bắt đầu, đọc trên điện thoại hay máy tính bảng sẵn có trước, khi đã thành thói quen mới cân nhắc mua máy riêng.

EPUB và PDF khác nhau thế nào khi đọc trên điện thoại?

EPUB tự dàn chữ theo màn hình nên đọc trên điện thoại thoải mái, chỉnh được cỡ chữ. PDF giữ bố cục trang như bản in nên trên màn hình nhỏ thường phải phóng to, kéo ngang. Sách chữ là chính nên ưu tiên EPUB; giáo trình nhiều bảng hình đọc PDF trên màn hình lớn.

Sách mua trên một nền tảng có chuyển sang app khác được không?

Thường là không nếu sách có khoá bản quyền, sách chỉ đọc được trong ứng dụng hay thiết bị của nền tảng đó. Trước khi mua nhiều, bạn đọc điều khoản của nơi bán để biết sách có khoá hay không và đọc được trên những thiết bị nào.

Làm sao giữ lại ghi chú khi đổi ứng dụng đọc?

Xuất ghi chú ra tệp trước khi chuyển, và kiểm tệp đó mở được bằng ứng dụng khác. Tốt hơn nữa là định kỳ chép ghi chú quan trọng sang ứng dụng ghi chú hằng ngày của bạn để không phụ thuộc vào một ứng dụng đọc.

Đọc sách ngoại ngữ trên app có tiện hơn sách giấy không?

Tiện ở chỗ chạm vào chữ là tra được nghĩa, lưu được từ đã tra, chỉnh cỡ chữ dễ đọc. Sách giấy giúp tập trung hơn với một số người. Nhiều người học kết hợp: đọc sách điện tử khi cần tra nhiều, đọc sách giấy với sách đã vừa trình độ.

Tải sách miễn phí ở đâu cho hợp pháp?

Thư viện số của trường học, thư viện công cộng có cho mượn sách điện tử, ứng dụng của nhà xuất bản có sách miễn phí, và kho sách đã hết thời hạn bảo hộ bản quyền là những nguồn hợp pháp. Tránh tệp từ trang không rõ nguồn vì vừa vi phạm bản quyền vừa có rủi ro mã độc.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138