AppChuan.comApp Chuẩn
Cách tự đánh giá một ứng dụng

Dùng thử ứng dụng trong 7 ngày: nhật ký từng ngày để quyết giữ hay gỡ

Lịch thử ứng dụng bảy ngày: chuẩn bị dữ liệu giả, việc cần thử mỗi ngày, thử khi mất mạng, ghi chép ngắn và cách chấm để quyết giữ hay gỡ.

Vietnamese office worker on a morning bus in Đà Nẵng, holding a phone with a dark blank screen and a small paper notebook on her lap, seen from the seat behind

Cách thử một ứng dụng đáng tin nhất là dùng nó cho việc thật trong bảy ngày liên tiếp, mỗi ngày thử một nhóm việc theo lịch định sẵn và ghi lại hai ba dòng, rồi ngày thứ bảy chấm điểm theo tiêu chí đã đặt trước. Bảy ngày đủ để đi qua một tuần sinh hoạt bình thường, gặp cả ngày bận lẫn ngày rảnh, cả lúc có mạng lẫn lúc mạng chập chờn.

Không ghi chép thì đến ngày thứ bảy bạn chỉ còn một ấn tượng mơ hồ, thường bị chi phối bởi trải nghiệm gần nhất. Bài này đưa ra lịch thử cụ thể, mẫu ghi chép ngắn và các sai lầm hay gặp, để quyết định giữ hay gỡ dựa trên dữ kiện chứ không phải cảm giác. Lịch này dùng được cho hầu hết loại ứng dụng: ghi chú, chi tiêu, học tập, chỉnh ảnh, bán hàng.

Vì sao là bảy ngày và vì sao phải ghi chép

Ngày đầu tiên với một ứng dụng mới gần như luôn dễ chịu: giao diện mới lạ, hướng dẫn dẫn từng bước, chưa có dữ liệu nên mọi thứ đều nhanh. Những vấn đề thật xuất hiện muộn hơn: khi dữ liệu đã nhiều lên, khi bạn cần tìm lại một thứ ghi từ ba hôm trước, khi đổi sang máy khác, khi ứng dụng bắt đầu nhắc nâng cấp. Một tuần là quãng ngắn nhất để những điều đó kịp lộ ra.

Bảy ngày cũng trùng với thời hạn dùng thử miễn phí của khá nhiều ứng dụng trả phí. Đây không phải trùng hợp ngẫu nhiên đáng mừng: nếu bạn không đặt lịch, ngày thứ tám có thể là ngày gói thuê bao tự gia hạn. Vì vậy việc đầu tiên của lịch thử luôn là xem hạn dùng thử và cách huỷ, như phần chuẩn bị bên dưới.

Ghi chép là phần làm cho bảy ngày có giá trị. Trí nhớ con người thiên về điều vừa xảy ra và điều gây cảm xúc mạnh: một lần ứng dụng văng đúng lúc bận sẽ lấn át sáu ngày chạy êm, hoặc ngược lại. Hai ba dòng mỗi tối, ghi cụ thể đã làm gì, mất bao lâu, vướng ở đâu, đủ để ngày cuối bạn nhìn lại cả tuần một cách công bằng. Bạn ghi bằng sổ giấy hay một ghi chú trong máy đều được, miễn là ghi đều.

Chuẩn bị trước ngày đầu tiên

Mười lăm phút chuẩn bị giúp bạn thử được nhiều hơn và tránh được hai rủi ro thường gặp nhất là bị trừ tiền ngoài ý muốn và lỡ đưa dữ liệu thật vào một ứng dụng chưa tin được.

  • Viết ra một câu nhu cầu. Ví dụ giả định: cần ghi chi tiêu gia đình, hai vợ chồng cùng nhập, cuối tháng xem được tổng theo nhóm. Câu này là thước đo suốt bảy ngày.
  • Chọn ba tiêu chí quan trọng nhất từ bảng tiêu chí của chuyên mục, như dễ nhập, đồng bộ, xuất dữ liệu. Ngày thứ bảy bạn sẽ chấm trên đúng ba tiêu chí này.
  • Kiểm hạn dùng thử và cách huỷ. Nếu ứng dụng có dùng thử gói trả phí, xem ngày tự gia hạn trong phần quản lý thuê bao của cửa hàng, đặt nhắc trước một hai ngày. Thử xem nút huỷ nằm ở đâu ngay từ hôm đầu.
  • Chuẩn bị dữ liệu giả. Dùng tên Khách A, Người B, số tiền tròn, địa chỉ chung chung. Không nhập số căn cước, số tài khoản, ảnh giấy tờ, danh sách khách thật cho tới khi quyết định giữ.
  • Cân nhắc dùng một địa chỉ thư phụ để đăng ký, giảm thư quảng cáo dồn về hộp thư chính nếu cuối cùng bạn không giữ ứng dụng.
  • Chụp lại màn hình cấp quyền khi mở lần đầu, chỉ cấp quyền thật sự cần. Quyền nào chưa rõ để sau, khi ứng dụng cần sẽ hỏi lại.

Nếu bạn đang thử hai ứng dụng cùng loại, chuẩn bị cùng một bộ dữ liệu giả cho cả hai. So trên cùng dữ liệu mới công bằng.

Lịch thử từng ngày

Lịch dưới đây là khung chung, bạn điều chỉnh theo loại ứng dụng. Nguyên tắc là mỗi ngày tập trung vào một nhóm việc, và đi từ việc cơ bản tới việc khó.

NgàyViệc thửGhi lại gì
Ngày 1Cài, tạo tài khoản, đi hết phần hướng dẫn, làm việc chính đầu tiênMất bao lâu để làm xong việc chính lần đầu; chỗ nào phải đoán
Ngày 2Dùng cho việc thật trong ngày, không xem hướng dẫnSố lần phải tìm nút; việc nào nhanh hơn cách cũ, việc nào chậm hơn
Ngày 3Tìm lại dữ liệu đã nhập hai hôm trước, thử chức năng tìm kiếm, sắp xếpTìm được trong bao lâu; tìm kiếm có nhận tiếng Việt có dấu và không dấu không
Ngày 4Tắt mạng hoặc bật chế độ máy bay, dùng tiếp; bật lại xem đồng bộCó dùng được khi mất mạng không; dữ liệu có bị trùng hay mất sau khi có mạng
Ngày 5Mở trên máy thứ hai hoặc bản web, cho người cùng dùng thử nếu cần chia sẻĐồng bộ có khớp không; người kia có tự dùng được không
Ngày 6Thử xuất dữ liệu ra tệp, đọc phần giới hạn bản miễn phí, xem các lời mời nâng cấpXuất ra định dạng gì, mở được bằng ứng dụng khác không; bản miễn phí thiếu gì với nhu cầu của bạn
Ngày 7Đọc lại ghi chép, chấm ba tiêu chí, quyết địnhĐiểm từng tiêu chí, kết luận giữ, gỡ hay thử thêm

Ngày 4 và ngày 6 là hai ngày hay bị bỏ qua nhất, và cũng là hai ngày lộ ra nhiều vấn đề nhất. Ứng dụng chạy đẹp khi có mạng tốt và chưa ai bắt nó xuất dữ liệu; bạn chỉ biết thật sự khi thử.

Thử trong điều kiện xấu, không chỉ điều kiện đẹp

Mạng yếu và mất mạng. Ở nhiều nơi, sóng điện thoại trong thang máy, tầng hầm, quán quen, chợ, hay khi đi đường dài vẫn chập chờn. Ứng dụng ghi chú, chi tiêu hay bán hàng mà không nhập được khi mất mạng sẽ làm bạn khó chịu đúng lúc cần nhất.

Pin yếu và máy nóng. Dùng ứng dụng khi máy còn ít pin, hoặc dùng liên tục nửa tiếng, xem máy có nóng bất thường không. Bài đo mức tốn pin và dung lượng trong chuyên mục này hướng dẫn cách xem số liệu trong cài đặt máy.

Dữ liệu nhiều lên. Nhập nhanh hai ba chục mục giả để xem danh sách dài có còn mượt không, tìm kiếm có còn nhanh không. Nhiều ứng dụng chỉ chậm đi khi đã có dữ liệu.

Người khác dùng. Nếu ứng dụng dành cho cả nhà hoặc cho nhân viên, đưa cho một người không quen công nghệ dùng thử mười phút mà không hướng dẫn. Chỗ họ bị kẹt chính là chỗ cần cân nhắc.

Lúc bận rộn. Dùng ứng dụng vào giờ cao điểm trong ngày của bạn, ví dụ lúc quán đông khách hay sáng sớm đưa con đi học. Ứng dụng chỉ dễ dùng khi rảnh thì sẽ bị bỏ rơi khi bận.

Ghi chép thế nào để ngày thứ bảy đọc lại được

Ghi chép hiệu quả nhất là ngắn và có số. Thay vì viết "hôm nay hơi khó dùng", hãy viết "tìm nút xuất mất khoảng năm phút, phải mở ba lần mới thấy". Thay vì "đồng bộ ổn", hãy viết "nhập trên điện thoại lúc mất mạng, có mạng lại thì hiện bên máy tính sau vài giây, không trùng". Con số không cần chính xác tuyệt đối; ước lượng là đủ để so sánh giữa các ngày và giữa hai ứng dụng.

Một mẫu ghi ba dòng cho mỗi tối: dòng một là việc đã làm với ứng dụng hôm nay; dòng hai là chỗ vướng, kèm ước lượng thời gian mất đi; dòng ba là điều bất ngờ, tốt hay xấu đều ghi. Sau bảy ngày bạn có khoảng hai mươi dòng, đọc trong năm phút là nắm được cả tuần.

Nếu chụp màn hình để ghi lại lỗi, hãy che hoặc cắt bỏ phần có thông tin cá nhân trước khi lưu lâu dài hoặc gửi cho bộ phận hỗ trợ. Với dữ liệu giả từ đầu thì việc này đơn giản hơn nhiều, và đó là lý do phần chuẩn bị nhấn mạnh dữ liệu giả.

Ngày thứ bảy: chấm điểm và quyết định

Ngày cuối không cần dùng thêm, chỉ cần ngồi xuống mười lăm phút với ghi chép của cả tuần.

  1. Đọc lại câu nhu cầu viết từ hôm chuẩn bị. Ứng dụng có làm được đúng câu đó không, trả lời có hoặc không trước khi chấm chi tiết.
  2. Chấm ba tiêu chí đã chọn theo thang không, một, hai: không là không đạt, một là tạm, hai là tốt. Mỗi điểm phải chỉ ra được dòng ghi chép làm bằng chứng.
  3. Kiểm các điều kiện loại trừ: có mất dữ liệu lần nào không, có xuất được dữ liệu không, có bị trừ tiền bất ngờ không. Dính một điều là loại, dù điểm cao.
  4. Nếu thử hai ứng dụng, đặt điểm cạnh nhau. Chênh dưới hai điểm thì chọn cái dễ rời đi hơn, tức cái xuất dữ liệu tốt hơn.
  5. Quyết định một trong ba: giữ và chuyển dữ liệu thật vào; gỡ, xoá tài khoản và dữ liệu đã nhập; hoặc thử thêm một tuần với lý do cụ thể ghi rõ.
  6. Nếu gỡ, huỷ gói dùng thử trong phần quản lý thuê bao trước, rồi mới xoá ứng dụng. Gỡ ứng dụng khỏi máy không tự huỷ thuê bao.

Quyết định thử thêm chỉ nên dùng khi có một câu hỏi chưa trả lời được, ví dụ chưa có dịp thử đồng bộ với máy của người kia. Thử thêm vì chưa dứt khoát được thường chỉ kéo dài sự lưỡng lự.

Những sai lầm hay gặp khi dùng thử

Thử quá nhiều ứng dụng cùng lúc. Thử bốn năm ứng dụng một tuần thì mỗi cái chỉ được dùng qua loa. Hai là tối đa nếu bạn muốn so sánh nghiêm túc.

Chuyển hết dữ liệu thật vào từ ngày đầu. Nhập hết sổ sách cũ vào rồi mới phát hiện ứng dụng không hợp thì vừa tốn công, vừa để lại dữ liệu trên máy chủ của một bên bạn không dùng nữa.

Bị cuốn theo tính năng phụ. Ứng dụng có biểu đồ đẹp, hiệu ứng vui, nhưng việc chính chậm hơn cách cũ thì vẫn là không đạt. Luôn quay về câu nhu cầu.

Quên hạn dùng thử. Đây là lỗi tốn tiền nhất. Đặt nhắc ngay hôm cài, và kiểm lại cách huỷ ngay hôm đó chứ không đợi ngày cuối.

Chấm theo lời quảng cáo thay vì theo ghi chép. Đến ngày cuối, nhiều người mở lại trang cửa hàng đọc mô tả rồi chấm theo đó. Điểm phải dựa trên những gì chính bạn đã làm được trong tuần, có dòng ghi chép đi kèm; tính năng chưa thử thì để trống, không chấm thay bằng niềm tin.

Câu hỏi thường gặp

Ứng dụng đơn giản như máy tính, đèn pin có cần thử bảy ngày không?

Không cần. Lịch bảy ngày dành cho ứng dụng bạn định dùng hằng ngày và giao dữ liệu cho nó. Ứng dụng đơn giản chỉ cần đọc trang cửa hàng kỹ, kiểm quyền xin khi mở và dùng vài lần là đủ để quyết.

Dùng thử miễn phí đòi nhập thẻ thanh toán thì có nên không?

Đó là cách nhiều ứng dụng làm để tự gia hạn sau thời gian thử. Nếu bạn vẫn muốn thử, đặt nhắc huỷ trước hạn một hai ngày và kiểm cách huỷ ngay hôm đầu. Nếu ứng dụng có bản miễn phí đủ để thử việc chính, hãy thử bản đó trước.

Bảy ngày chưa đủ để đánh giá ứng dụng học tập thì sao?

Với ứng dụng học, bảy ngày không đủ để biết bạn có tiến bộ không, nhưng đủ để biết bạn có mở nó đều đặn được không, bài học có hợp trình độ không, quảng cáo và lời mời trả phí có làm phiền không. Phần tiến bộ để đánh giá sau vài tuần.

Có nên thử bản trả phí ngay thay vì bản miễn phí không?

Nên thử bản miễn phí trước để biết việc chính có hợp không. Nếu bản miễn phí thiếu đúng thứ bạn cần, lúc đó mới thử bản trả phí trong thời gian dùng thử, với lịch nhắc huỷ đặt sẵn. Chi tiết chuyện tiền có ở chuyên mục miễn phí hay trả phí.

Thử xong không giữ thì có cần xoá tài khoản không?

Nên xoá nếu ứng dụng có tài khoản trên máy chủ. Gỡ ứng dụng khỏi máy chỉ xoá phần trên điện thoại, còn tài khoản và dữ liệu đã đồng bộ vẫn nằm ở phía nhà phát triển. Tìm mục xoá tài khoản trong cài đặt ứng dụng hoặc trên trang web của họ.

Nhật ký dùng thử nên ghi trên giấy hay trong điện thoại?

Cách nào bạn ghi đều đặn được thì dùng cách đó. Ghi trên giấy có lợi là không phải mở thêm ứng dụng và không lẫn với ứng dụng đang thử. Ghi trong điện thoại tiện khi muốn chèn ảnh chụp màn hình, nhớ che thông tin cá nhân trong ảnh.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138